Werkvergunning & LMRA — de laatste-minuut-risicoanalyse vóór elektrotechnisch werk

De gevarenzone/naderingszone-gids en de werken-onder-spanning-gids beschrijven de afstands- en bevoegdheidseisen rond elektrotechnisch werk. Die eisen worden vastgelegd in een werkvergunning, maar vlak vóór de uitvoering hoort daar nog een aparte, korte stap bij: de LMRA (Laatste Minuut Risico Analyse).

Werkvergunning versus LMRA — het verschil

• Werkvergunning / TRA (Taak Risico Analyse) — vooraf, op kantoor of tijdens de voorbereiding opgesteld: welke werkzaamheden, welke bevoegdheden (zie de rollen-aanwijzing-gids), welke schakelhandelingen (zie de schakelbrief-voorbeeld-gids) en welke beheersmaatregelen vooraf zijn vastgesteld.
• LMRA — een korte, praktische risicobeoordeling die de uitvoerende zelf, ter plaatse, vlak vóór aanvang van het werk uitvoert. Anders dan een vooraf opgestelde risicoanalyse wordt de LMRA niet vooraf op kantoor gemaakt, maar op de werkplek zelf, op het moment van uitvoering.

VCA-verplichting

Het uitvoeren van een LMRA is verplicht onder de VCA-norm (VGM Checklist Aannemers): een organisatie moet een procedure hebben die vastlegt wanneer, door wie en hoe een LMRA wordt uitgevoerd. De LMRA toetst kort of er risico's zijn op het gebied van Veiligheid, Gezondheid en Milieu (VGM) die op het moment van uitvoering afwijken van de situatie waarvoor de werkvergunning/TRA oorspronkelijk is opgesteld.

Waarom dit meer is dan een formaliteit

De werkvergunning en TRA beschrijven de situatie zoals verwacht op het moment van voorbereiding. Tussen voorbereiding en uitvoering kan de situatie veranderen: een andere ploeg werkt inmiddels in dezelfde gevarenzone, een schakelaar staat toch niet in de verwachte stand, het weer is omgeslagen bij werk in de open lucht. De LMRA is het moment waarop de uitvoerende expliciet checkt of de aannames van de werkvergunning nog kloppen, vlak vóórdat het eigenlijke werk begint.

Praktische relevantie

Bij werkzaamheden in een bedrijfshal of teeltbedrijf waar meerdere disciplines gelijktijdig actief zijn (elektrotechniek, installatietechniek, bouw) is de kans reëel dat de situatie in een gevarenzone tussen het opstellen van de werkvergunning en de daadwerkelijke uitvoering is gewijzigd. Een consequent uitgevoerde LMRA vangt dit soort afwijkingen op vóórdat ze tot een incident leiden.

Veelgemaakte fouten

1. De LMRA als pure formaliteit afvinken zonder daadwerkelijk de actuele situatie op de werkplek te beoordelen — dit ondermijnt het hele doel van de laatste-minuut-controle.
2. Een werkvergunning/TRA gebruiken als vervanging van de LMRA — een vooraf opgestelde risicoanalyse dekt niet de veranderingen die zich na het opstellen ervan hebben voorgedaan.
3. Geen vastgelegde procedure hebben voor wanneer, door wie en hoe de LMRA wordt uitgevoerd — zonder procedure is niet aantoonbaar dat de VCA-verplichting wordt nageleefd.

Gerelateerd

• Gevarenzone & naderingszone
• Werken onder spanning
• Rollen & aanwijzing
• Schakelbrief — voorbeeld